Grande Finale Expeditie Opvolging met familiebedrijven

Ook opvolgers in het familiebedrijf leren het liefst van elkaar

Op 31 januari 2011 ontmoette een tiental aanstaande opvolgers in innovatieve familiebedrijven elkaar in het pittoreske Haarzuilens, samen met 25 directe familieleden. Het was De Expeditie Opvolging die hen samenbracht.

Eerder hadden de opvolgers al in drie bijeenkomsten van elkaar geleerd hoe je binnen de familie de verwachtingen afstemt over:

wie volgt op en op welke manier
is opvolging een gebeurtenis of is het meer een gezamenlijk proces
wat is een verstandige richting voor de onderneming, en wie beslist daar over
wat is een goed ontwikkelpad voor zowel de overdrager als de opvolger
wat betekent de opvolging voor de naaste familieleden en voor de “koude kant”
wat draag je wanneer over: eigendom van het bedrijf, de leiding of de zeggenschap

Behoeften bij de familieleden

Alle familieleden hebben een eigen positie binnen de familie en ten opzichte van het bedrijf. Elk familielid heeft vanuit die positie een specifieke behoefte. Het grappige is dat anderen binnen de familie vaak menen de behoeftes van al die andere familieleden goed te kennen, zelfs als ze er niet naar vragen. Er zijn ook heel goede redenen om dat niet te doen, zoals het bewaren van de lieve vrede in de familie. Het is verstandig, zeker bezien vanuit het bedrijfsbelang om de verwachtingen, vragen en behoeftes van de ander in de familie goed te leren kennen.

De mensen van Syntens, het Centrum van het Familiebedrijf en de Adviesgroep familiebedrijven van BDO kozen daarom voor een opstelling op basis van de rol in de familie. Zo was er een tafel met de overdragers/vaders, een tafel met hun partners/moeders, een tafel met de opvolgers, een met hun partners, en een tafel met hun broers en zussen. Dat gaf aan de tafels onderling veel herkenning en erkenning, en tussen de tafels de kans om uit te dagen, discussiëren en vragen te stellen, zoals:

“Wanneer is er binnen de familie voor het laatst een compliment gemaakt? Is daar wel behoefte aan?”
“De opvolging gaat beter, zowel voor de familie als voor het innovatievermogen van het bedrijf, zonder bemoeienis van de overdrager”
“De partners van de opvolgers, ook wel ‘koude kant’ of ‘frisse wind genoemd’ hoeven niet geïnformeerd te zijn over de voortgang van het opvolgingsproces”
“De moeders willen graag eens met hun man op stedenreis, en de vaders?”
“Wat is een goede manier van bestuur van het bedrijf na de opvolging; mogen buitenstander meekijken?”

Verder versterken van de kracht van het Familiebedrijf

Volgens spreekster Marlies van Wijhe, Zakenvrouw van het jaar 2010 en DGA van Van Wijhe bouwverf, zit de kracht van het familiebedrijf vooral in de combinatie van innovatie, duurzaamheid en ‘geduldig kapitaal’. De deelnemers voegden daar nog aan toe: werkgelegenheid voor de regio, stabiliteit, en gevoel van belang voor de samenleving en trots. Marlies vond het interessant om aan tafel te zitten met de zussen van de opvolgers: “Nu begrijp ik beter wat mijn eigen zus heeft ervaren toen ik de onderneming van mijn ouders overnam”.

Overdragen, het innovatievermogen verder versterken en de harmonie in de familie bewaren, dat is nogal wat. Overdragen doe je maar een keer. Dat kun je niet aan het toeval overlaten. Het is daarom goed om binnen de familie samen een, een stappenplan te maken en de afspraken binnen de familie vast te leggen. Het voordeel is dat het dan ook makkelijker is, om aanpassingen te bespreken als de inzichten of de omstandigheden zijn veranderd. Om zelf binnen de familie de regie van het opvolgingsproces te behouden is het verstandig af en toe een deskundige in te schakelen. Dat kan zijn voor advies over de aanpak, inhoudelijke tips en oplossingsrichtingen, het voorbereiden van een familieberaad, of het ter sprake brengen van binnen de familie lastige onderwerpen.

Naar huis

Voor sommige deelnemers was het ver rijden naar huis. Een mooie gelegenheid om in de auto na te praten. Want wat viel op? De partners van de deelnemers aan de Expeditie Opvolging waren volledig op de hoogte van wat er in de eerst drie bijeenkomsten aan de orde was geweest. Hun ouders echter waren summier geïnformeerd door hun kind. ‘Oude’ patronen?

Deelnemers

Van den Berg Partyservice & Banketbakkerij (semi-industrieel)
Stairway trappen (metaalindustie)
Katwijk Chemie (pharmaceutical)
Steco (metaalindustrie)
Bassa Staal (metaalindustrie)
Houweling (meubelhandel)
Van Dijk Holland (textielindustrie)
Schurer-Kamphuis (autodealer)

OverExpeditie opvolging

Expeditie Robinson ken je. Syntens en het Centrum van het Familiebedrijf boden je de kans om mee te doen aan een heel andere expeditie. Expeditie ‘Opvolging’. Het proces van opvolging binnen een familiebedrijf is vaak in allerlei opzichten ingewikkeld. Het overdragen van de leiding van de onderneming en het verkrijgen van het eigendom en de zeggenschap, het gaat allemaal niet vanzelf. We bieden je graag de broodnodige ondersteuning.

Voor wie?

De workshop was bedoeld voor kandidaat-opvolgers in het familiebedrijf.

Resultaten

Je krijgt duidelijkheid over en inzicht in het proces van opvolging in het familiebedrijf. Je komt in contact met andere ondernemers van jouw generatie.

Aanpak

Je wisselt ervaringen uit met collega-ondernemers in verschillende stadia van het opvolgingsproces. Ervaren deskundigen zorgen voor structuur tijdens de bijeenkomsten. De bijeenkomsten zijn uiteraard interactief: je hebt alle gelegenheid voor discussie en vragen. Bijvoorbeeld over het opstellen van een opvolgingsplan, de communicatie binnen de familie en de fiscale, juridische en financiële aspecten van een opvolging. Voor de laatste bijeenkomst nodigen we ook de familieleden uit. Je gaat aan de slag met thema’s zoals de stijl van leidinggeven.