Maatwerk zorgt voor meer flexibiliteit en betere inzetbaarheid
De CAO wordt door steeds meer bedrijven ervaren als een knellend keurslijf. Het is tijd om dat korset wat losser te maken. Het is tijd voor meer maatwerk in de arbeidsrelatie. Zo kun je soepel inspelen op de veranderende wensen van je bedrijf en je medewerkers.
Maatwerk
Onder maatwerk in de arbeidsrelatie verstaan we één-op-één-afspraken tussen medewerker en leidinggevende over de persoonsgebonden arbeidsvoorwaarden zoals werktijden, opleidingen en beloning. In steeds meer bedrijfstakken biedt de CAO daartoe mogelijkheden. De tijd is er ook rijp voor: mannen kiezen vaker voor het combineren van werk met de zorg voor het gezin. En vrouwen willen graag werken maar willen vaak ook graag zorg en werk combineren.
Het belang van maatwerk
Deze individuele arrangementen bieden allerlei kansen. Bijvoorbeeld om het ziekteverzuim terug te dringen, de productiviteit te verhogen of de vergrijzing het hoofd te bieden. Maar ook om medewerkers blijvend te binden aan de organisatie. Dat is nodig want bedrijven investeren steeds meer in hun medewerkers en als een medewerker vertrekt is je investering in één klap waardeloos. Meer maatwerk helpt je om slimmer te werken. Maatwerk kan zorgen voor
- meer flexibiliteit en betere inzetbaarheid
- meer tevredenheid met het werk
- meer betrokkenheid.
Meer flexibiliteit en betere inzetbaarheid
Omdat de werktijden niet meer vanzelfsprekend zijn, leren medewerker en leidinggevenden steeds beter om daarover afspraken te maken. Sterker: er zijn organisaties waar het bedrijf aangeeft hoeveel inzet er in de komende periode nodig is en de medewerkers in gezamenlijk overleg zichzelf inplannen. Dat stelt het bedrijf in staat om de vraag naar arbeidscapaciteit beter te matchen met het aanbod.
Meer tevredenheid met het werk
Medewerkers waarderen de mogelijkheid om individuele afspraken te maken over de arbeidsvoorwaarden. Het doet recht aan hun behoefte om werk en privé te combineren. Maar het doet ook recht aan de toenemende behoefte aan ontplooiing binnen en buiten het werk. Zo kunnen leidinggevenden en medewerkers afspraken maken over scholing, ook over scholing die niet direct spoort met het werk zelf. Het hoeft geen betoog dat tevreden medewerkers eerder een stapje harder lopen voor hun werk.
Meer betrokkenheid
Als leidinggevende en medewerker samen afspraken over de arbeidsvoorwaarden ontstaat er een meer volwassen arbeidsrelatie. Dat vertaalt zich bijvoorbeeld in meer verantwoordelijkheidsgevoel en meer zelfmanagement. Wie afspraken maakt over de opleveringsdatum van een project zal alles op alles zetten om die datum te halen.
Voorwaarden
Meer maatwerk in de arbeidsrelatie stelt wel eisen aan medewerker en leidinggevende en de organisatie. De flexibiliteit moet van twee kanten komen. Flexibiliteit betekent praten en luisteren. Het vergt inschikkelijkheid en collegialiteit. En het vergt duidelijkheid over wat er wel en niet kan. Verkeerde verwachtingen daarover zijn funest.
Maatwerk vergt ook onderling vertrouwen. De leidinggevende die met een team afspreekt dat zij onderling de werktijden regelen, moet daar op kunnen vertrouwen. Wordt dat vertrouwen geschonden, dan is de kans groot dat de regeling bij het oud papier kan. Een aanpak die in dit soort situaties blijkt te werken is de zogenaamde tit-for-tat tactiek. Dit komt erop neer dat de leidinggevende vertrouwen biedt. Wanneer een team of een medewerker dat vertrouwen schendt, straft de leidinggevende dat onmiddellijk af maar biedt tegelijkertijd onmiddellijk een nieuwe mogelijkheid om ‘het goed te maken’.
Verschillen maken jaloers?
Het blijkt dat collega’s van elkaar verschillen best accepteren maar wel op basis van objectieve maatstaven en goede argumenten. Natuurlijk, Nederlanders redeneren al snel: gelijke monniken, gelijke kappen. We zijn huiverig voor verschillen in de beloning. Dat is jammer. Mensen zijn niet gelijk en collega’s begrijpen vaak heel goed waarom de ene medewerker andere arbeidsvoorwaarden heeft dan de andere medewerker. Je moet die verschillen wel goed kunnen uitleggen en daarvoor duidelijke criteria hanteren.
Kortom
Zoek naar mogelijkheden om de arbeidsvoorwaarden meer op maat af te stemmen op de behoefte van je medewerkers. Dat zorgt voor meer tevredenheid, flexibiliteit en verantwoordelijkheidsgevoel. Wees niet bang om verschil te maken. Zorg er wel voor dat je die verschillen goed kunt uitleggen.